ปัญจขันธ์ ก็ได้แก่ขันธ์ห้า คือ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ เมื่อสิ่งทั้งหลายเหล่านี้มันไม่มี มันมีก็เหมือนว่ามันไม่มี คือมันไม่มีการทรงตัว หาอะไรทรงตัวไม่ได้

มีแล้วเดี๋ยวก็พัง
มีความเกิดในเบื้องต้น
มีความเสื่อมไปในท่ามกลาง
แล้วมีความสลายตัวไปในที่สุด
รูปมันก็ปรากฏขึ้นเดี๋ยวเดียว ท่านบอกว่า
ชีวิตเหมือนความฝัน รูปโฉมโนมพรรณเหมือนดอกไม้

ชีวิตของเราที่ทรงอยู่นี้มันก็เหมือนความฝัน มันมีอยู่แล้วไม่ช้ามันก็สลายตัวไป รูปโฉมโนมพรรณเหมือนดอกไม้ ดอกไม้เมื่อแรกยังตูม ต่อมามันก็แย้มที่ละน้อยๆ ในที่สุดก็พังไป สภาวะของรูปมันก็เป็นเช่นเดียวกัน เสียง กลิ่น รส และสัมผัสมันก็เหมือนกัน ท่านบอกว่าทุกสิ่งทั้งหมดนี้จงรักษาอารมณ์ให้เป็น เอกัคคตารมณ์ ว่ามันไม่มี คำว่า ไม่มี ความจริงมันมีแล้ว มันก็ไม่มี เพราะต่อไปมันจะพัง

ที่มา: ปฏิปทาท่านผู้เฒ่า หน้า ๑๑๓-๑๑๔ พิมพ์โดย: jfk